Sterrenwachten openen deuren of gaan op pad voor zonsverduistering: “Hierna moeten we er weer 55 jaar op wachten”

Op woensdag 12 augustus vindt er een complete of gedeeltelijke zonsverduistering plaats. In het noorden van Spanje, in Groenland en in IJsland zal de verduistering compleet zijn, terwijl boven Nederland de zon voor zo’n 90% door de maan bedekt zal zijn. Niet alleen meteorologen lopen warm voor deze bijzondere gebeurtenis. Zo verwacht Spanje dat er zo’n 15 miljoen toeristen op de verduistering af zullen komen.

De laatste keer dat er in Europa een complete zonsverduistering was dateert al van meer dan 100 jaar geleden. En ook die 90% die we in Nederland gaan beleven, kwam voor ’t laatst voor in 1999, terwijl we op de volgende weer 55 jaar moeten wachten, tot 2081.

Het is reden voor zo’n beetje alle sterrenwachten en planetaria in Nederland om de deuren open te zetten of op pad te gaan met geïnteresseerden om vanaf ideale plekken de verduistering te aanschouwen. Dat geldt ook voor onze regio.

Zo neemt Sterrenwacht Copernicus in Haarlem zijn telescopen mee naar de boulevard van Bloemendaal, waar mensen veilig naar de zon kunnen kijken. Ook nemen ze eclipsbrillen mee om de ogen te beschermen.

Het Planetarium at Artis Zoo in Amsterdam biedt zelf niet de mogelijkheid om de verduistering te bekijken. Dat heeft alles te maken met ‘lichtverontreiniging’ als gevolg van de ligging van het Planetarium in Amsterdam. Wel kan men zich op 12 augustus in het ARTIS-Planetarium, tijdens de liveshow Reis door het heelal om 15.00 uur, voorbereiden op de verduistering met onder andere tips hoe en waar het verschijnsel het beste is waar te nemen.

Stichting Vesta-Oostzaanse Sterrenwacht uit Oostzaan maakt er een speciale avond van met eerst een bijeenkomst in de sterrenwacht waar uitleg wordt gegeven over de verduistering, om vervolgens op pad te gaan naar een locatie waar het verschijnsel goed kan worden gezien.

Sterrenwacht Saturnus uit Heerhugowaard gaat naar de duinen bij Petten. De Twentse sterrenwacht Cosmos zet zijn speciale zonnetelescopen neer bij een boerderij in Lattrop, zodat geïnteresseerden goed uitzicht op de eclips hebben.

De zonsverduistering is op 12 augustus. Ze begint rond 19.15 uur en duurt tot iets na 21.00 uur, rond zonsondergang. De zon staat dan laag boven de horizon in het noordwesten.

Het hoogtepunt van de eclips is rond 20.11 uur. De maan bedekt dan bijna 90 procent van de zon. Het wordt dan niet duister, maar wel "merkbaar donkerder", aldus de Nederlandse Onderzoeksschool voor Astronomie.

Sterrenwachten raden mensen aan niet met het blote oog naar de zon te kijken. Ook wanneer nog slechts zo’n 90 procent van het zonlicht te zien is, is dat schadelijk voor de ogen. Mensen moeten een speciale telescoop gebruiken of een eclipsbril dragen. En ook met een camera gericht op de zon is het uitkijken en is een speciaal zonnefilter (ND5.0/100.000x) aan te raden.